Sociale partners sluiten akkoord over SWT, landingsbanen, CAO 90 en FLA

De Groep van Tien, dat zijn de toponderhandelaars van werkgevers- en werknemersorganisaties, sloten een akkoord over een aantal dringende dossiers. Met het akkoord maken ze afspraken over de vier volgende punten:

• het SWT, en de concrete invulling van de bepaling in het regeerakkoord dat "nieuwe instroom stopt vanaf 31 januari 2025";
• de landingsbanen, waarbij werknemers vanaf een bepaalde leeftijd in het kader van tijdskrediet de prestaties kunnen verminderen, met een gedeeltelijke compensatie voor het loonverlies door een RVA-uitkering;
• de collectieve loonbonus - cao 90, waarmee werknemers binnen bepaalde grenzen een sociaal en fiscaal voordelige bonus kunnen genieten;
• de Federal Learning Account (FLA), die alle werkgevers in de private sector verplicht om vóór 1 april 2025 de formele en informele opleidingen van al hun werknemers te registreren.

Het akkoord zelf heeft nog geen formele juridische waarde. Het is voorgelegd aan de regering, die er al dan niet mee kan instemmen. Die beslissing zou al snel vallen. Nadien moet de regering de nodige bepalingen in de wetgeving inschrijven.

Werkloosheid met bedrijfstoeslag (SWT)

Het regeerakkoord bepaalt dat nieuwe instroom in SWT (het vroegere brugpensioen) stopt vanaf 31 januari 2025. De vraag stelde zich wat dit concreet betekent: wat gebeurt er bijvoorbeeld met werknemers die op 31 januari (soms al geruime tijd) in opzeggingstermijn zaten, met het oog op SWT? In elk geval was wel duidelijk dat de stopzetting van de instroom niet geldt voor het zogenaamd medisch SWT (vanaf 58 jaar of ouder en 35 jaar beroepsloopbaan voor mindervalide werknemers), en voor wie op SWT vertrekt in het kader van een herstructurering of collectief ontslag aangekondigd vóór 31 januari 2025. Er wordt evenmin geraakt aan de rechten van wie al in SWT is.

De sociale partners vragen nu aan de regering dat:

• Werknemers ontslagen vóór 1 juli 2025 nog op SWT kunnen op basis van de bijzondere stelsels (SWT vanaf 60 jaar):
  • Nachtarbeid, bouw en zwaar beroep (33 jaar beroepsverleden) (CAO nr. 166)
  • Zeer lange loopbaan (40 jaar beroepsverleden) (CAO nr. 167) De NAR CAO’s nr. 166 en 167 lopen immers tot 30 juni 2025.
  • Zwaar beroep (generiek stelsel – 35 jaar beroepsverleden) (CAO nr.143). Hoewel de NAR-CAO nr. 143 van onbepaalde duur is, moeten sectoren of ondernemingen in dit stelsel actie nemen. Om zich te kunnen beroepen op dit stelsel is een sectorale of bedrijfs-cao met een maximumduur van 3 jaar nodig. De sociale partners vragen aan de regering om ook deze CAO’s tot 30 juni 2025 te respecteren. Werknemers ontslagen tot 30 juni 2025 moeten er zich nog kunnen op beroepen.

• Werknemers ontslagen vóór 1 juli 2025 nog van een vrijstelling van aangepaste beschikbaarheid kunnen genieten tot 31 december 2026 op basis van de NAR CAO 169. Het gaat om werknemers die een vrijstelling aanvragen in het kader van SWT op basis van één van de bijzondere stelsels (CAO nr. 166, 167 of 143). De CAO nr. 169 geldt ook voor werknemers ontslagen in het kader van een onderneming in moeilijkheden of herstructurering.

• Werknemers ontslagen vóór 1 april 2025 nog op SWT kunnen op basis van het algemeen stelsel van de NAR CAO nr. 17 (SWT vanaf 62 jaar). Op 30 juni 2025 moeten ze wel voldoen aan de leeftijds- en loopbaanvoorwaarde (62 jaar en 40 jaar loopbaan).

Landingsbanen

Uit het regeerakkoord blijkt dat men plannen heeft om de voorwaarden voor uitkeringen bij een landingsbaan te verstrengen. Hoe men dit concreet zal invullen, is nog niet geheel duidelijk. Als het van de sociale partners afhangt, blijven de bestaande uitzonderingen om in een landingsbaan te stappen behouden tot 30 juni 2025. Momenteel kan een werknemer vanaf 60 jaar uitkeringen bij een landingsbaan ontvangen, mits hij een beroepsverleden van 25 jaar heeft.

Er geldt een uitzondering op de leeftijdsgrens voor:

• werknemers met een lange loopbaan (35 jaar beroepsverleden);
• werknemers met een zwaar beroep;
• werknemers uit ondernemingen in moeilijkheden of herstructurering;
• doelgroepwerknemers in een beschutte- of sociale werkplaats of een maatwerkbedrijf met 25 jaar beroepsverleden.

Zij kunnen onder bepaalde voorwaarden uitkeringen genieten vanaf de leeftijd van 55 jaar. Hiertoe sloot de NAR twee cao’s, die lopen tot 30 juni 2025. Als een werknemer gebruik wil maken van één van deze uitzonderingen, moet zijn landingsbaan een aanvang nemen of verlengd worden binnen de geldigheidsduur van deze cao, zijnde vóór 1 juli 2025.

De sociale partners vragen nu om deze cao’s te respecteren, zodat de huidige loopbaanvoorwaarden tot die datum ongewijzigd blijven.

CAO 90: de niet-recurrente resultaatsgebonden voordelen

In een eerder advies van 2022 verduidelijkten de sociale partners de toepassing van de bepalingen in CAO nr. 90. Een belangrijk luik heeft betrekking op mogelijke soorten doelstellingen. Niet enkel economische en financiële doelstellingen (winst, omzet, …), maar ook niet-economische doelstellingen zijn mogelijk in een bonusplan. Bijvoorbeeld doelstellingen in verband met maatschappelijk verantwoord ondernemen, milieubescherming, ecologie, het merkimago van de onderneming, enzovoort.

In de praktijk blijkt dat de FOD WASO bij de controle van een plan dergelijke doelstellingen soms afwijst. De sociale partners vragen de inhoud van hun advies uit 2022 te respecteren.

Federal Learning Account

Alle werkgevers in de private sector moeten, in principe vóór 1 april 2025, alle formele en informele opleidingen, sinds begin 2024 door hun werknemers gevolgd, registreren in de Federal Learning Account.

Het regeerakkoord voorziet een afschaffing van de FLA. Omdat die afschaffing wettelijk nog niet geregeld is en de datum van 1 april wel heel dichtbij komt, vragen de sociale partners een nieuw uitstel, tot 1 juli 2025. Vorige week hebben de regeringspartijen echter al een wetsvoorstel met een uitstel tot 1 september 2025 ingediend. Deze vraag van de sociale partners lijkt dus al positief beantwoord te zijn.

Bron: https://www.sd.be/ellawebsite