Vlaams begrotingsakkoord: impact op werk

De Vlaamse regering sloot een begrotingsakkoord voor de volgende jaren, met een bijhorende ‘septemberverklaring’ in het Vlaams parlement. Het ordewoord was "besparen", met ook maatregelen die impact hebben voor (Vlaamse) werkgevers.

De beslissingen van het akkoord sijpelen stilaan door. Toch ontbreken voorlopig verdere details over timing, modaliteiten, overgangsbepalingen, etc. Die zullen we pas kennen zodra de beslissingen ook omgezet worden in concrete wetteksten. We zetten alvast een aantal zaken met directe impact op werkgevers op een rij.

Opgelet!
Deze bespreking is gebaseerd op ontwerpteksten. De Vlaamse Regering heeft het voorontwerp van Programmadecreet bij de begrotingsopmaak 2027 principieel goedgekeurd. Nu moeten nog het advies van de SERV en de Raad van State volgen.

Afschaffing KMO-portefeuille

De KMO-portefeuille, een subsidiemaatregel die KMO’s in het Vlaams Gewest financiële steun geeft als ze opleidingen (vroeger ook advies) aankopen bij een geregistreerde dienstverlener, verdwijnt.

Op de website van VLAIO lezen we ondertussen dat ondernemingen vanaf 1 januari 2027 niet langer beroep kunnen op deze financiële steun. Ook voor 2026 zijn nieuwe steunaanvragen niet meer mogelijk zodra het beschikbare budget is uitgeput. KMO’s met een lopend steuntraject kunnen dit traject afronden tot en met 31 december 2027.

Vlaams opleidingsverlof hervormd en fors ingeperkt

Het Vlaams opleidingsverlof is de Vlaamse invulling van wat vroeger ‘betaald educatief verlof’ heette. Werknemers volgen een erkende opleiding, en kunnen afwezig zijn van de werkvloer. De werkgever betaalt een (geplafonneerd) loon voor die afwezigheid, en ontvangt een forfaitaire vergoeding van de Vlaamse overheid.

Vanaf 1 januari 2027 kunnen geen nieuwe arbeidsmarktgerichte opleidingen meer worden geregistreerd in de opleidingsdatabank. Werknemers hebben geen recht meer op Vlaams opleidingsverlof voor opleidingen die starten na 31 maart 2027. De eerste opleidingsdag bepaalt daarbij de startdatum. Werkgevers kunnen nog een terugbetaling aanvragen voor uren Vlaams opleidingsverlof die uiterlijk op 30 juni 2027 zijn opgenomen. Voor die terugbetaling blijven de bestaande regels gelden.

Het Vlaams opleidingsverlof zal, samen met de opleidingscheques en het Vlaams opleidingskrediet, naar een nieuw systeem evolueren: het Vlaams leerkrediet. Het lijkt erop dat dit leerkrediet zich nog enkel zal richten op opleidingen die gekoppeld zijn aan een knelpuntberoep. Het totale budget dat de Vlaamse overheid aan het stelsel besteedt, daalt in elk geval fors.

Opheffing van het stelsel van de opleidingscheques voor werknemers

Werknemers die hun positie op de arbeidsmarkt willen versterken door een opleiding te volgen, kunnen hiervoor gebruikmaken van een opleidingscheque. Hiermee krijgt de werknemer voor een deel van zijn opleiding financiële steun van de Vlaamse overheid.

Vanaf 1 juli 2027 worden deze opleidingscheques stopgezet. Werknemers die een opleiding starten na 30 juni 2027, hebben geen recht meer op opleidingscheques. Voor opleidingen die nog voor 30 juni 2027 gestart zijn, kunnen nog tot uiterlijk 30 september 2027 opleidingscheques aangevraagd worden. 

Stopzetting overgangsmaatregel Vlaamse Ondersteuningspremie

De invoering van het individueel maatwerk op 1 juli 2023 betekende het einde van de Vlaamse Ondersteuningspremie (VOP). Wel werd in een overgangsmaatregel voorzien. Werkgevers die voor 1 juli 2023 beroep deden op de VOP konden deze premie blijven ontvangen tot de voorziene einddatum. Deze overgangsmaatregel betekende dat de maatregel tot uiterlijk 30 juni 2028 bleef bestaan aangezien de duurtijd van de subsidie maximaal vijf jaar is. De voorziene einddatum van de overgangsmaatregel voor de VOP wijzigt naar 31 december 2026.

Enkele RSZ-kortingen verdwijnen

De momenteel nog bestaande Vlaamse doelgroepverminderingen op sociale bijdragen verdwijnen. In de praktijk zijn dit al vrij beperkte maatregelen. Het gaat hoofdzakelijk om een RSZ-vermindering (max 1.000 / kwartaal, gedurende max vier kwartalen) bij aanwerving van personen zonder recente duurzame werkervaring (minstens twee jaar werkzoekend), en een specifieke RSZ-korting voor ondernemingen uit de koopvaardij-, zeesleepvaart- en baggersector.

Stopzetting doelgroepvermindering voor personen zonder recente, duurzame werkervaring

De doelgroepvermindering voor personen zonder recente, duurzame werkervaring zal op 1 april 2027 worden stopgezet. Er zijn geen overgangsmaatregelen voorzien.

Tot die datum kunnen werkgevers beroep doen op de doelgroepvermindering voor personen die de afgelopen twee jaar onvoldoende hebben gewerkt.

Situering

Deze doelgroepvermindering voor het Vlaamse Gewest ging van start op 1 oktober 2023. Zowel werkgevers uit de privé- als de publieke sector komen ervoor in aanmerking.

De betrokken werknemer:

• moet tewerkgesteld zijn in een vestigingseenheid in het Vlaamse Gewest;
• mag niet meer deeltijds leerplichtig zijn (vanaf 18 jaar) en mag de wettelijke pensioenleeftijd nog niet bereikt hebben op de laatste dag van het kwartaal van aanwerving;
• moet de dag vóór zijn indienstneming minstens 2 jaar ingeschreven zijn bij de VDAB als niet-werkend werkzoekende. Sommige inactiviteitsperiodes zijn gelijkgesteld met een inschrijvingsperiode als niet-werkend werkzoekende bij de VDAB.
• heeft een voltijds refertekwartaalloon dat lager is dan 10.000 EUR per kwartaal.

Bij aanwerving van een werknemer die aan al deze voorwaarden voldoet, geniet de werkgever een forfaitaire vermindering van bijdragen van maximum 1.000 EUR voor het kwartaal van indiensttreding en de drie daaropvolgende kwartalen.

Social profitsector

De Vlaamse regering bespaart ook in welzijn en zorg. Het uitbreidingsbeleid krimpt met 250 miljoen euro, er komt 150 miljoen euro voor VIA7 (vanaf 2028), en er zijn gerichte besparingen op onder meer het Groeipakket, ondersteuningsstructuren en zorgraden. Kinderopvang, jeugdhulp, handicapzorg, GGZ en VIPA blijven grotendeels gespaard.

Details nog onbekend

Zoals we al eerder vermeld hebben: meer details ontbreken vandaag nog. Timing, overgangsbepalingen en modaliteiten van de genomen beslissingen zullen pas de komende weken en maanden duidelijk worden. 

Bron: https://www.sd.be/ellawebsite